kritiken hemeroteka

7.279 kritika

Azken kritikak

« | »

Zaldi mamarroa / Ekaitz Goienetxea / Elkar, 2018

Galdutako belaunaldia Javier Rojo / El Correo, 2018-03-30

Ekaitz Goienetxea esperientziarik gabeko idazlea ez bada ere, “Zaldi mamarroa” argitara eman duen lehenengo nobela du. Eta lan honen emaitza ikusita, jarraitu beharreko idazle moduan aurkezten zaigu Goienetxea. Nobela honetan azaltzen den argumentuan drogak galdutako belaunaldiaren kronika plazaratzen da. Izan ere, 70eko hamarkadaren amaieran eta 80ko hamarkadaren lehenengo urteetan heroinara engantxatuta geratutakoen ibilbidea eraikitzen da idazlan honetan. Horretarako, bi espazio ageri dira: Herria (arrantzale herri bat, nobelan izenik ematen ez zaiona, baina erraz xamar identifika daitekeena) eta Uria kontrajartzen dira. Herrian bizi diren gazteak nora ezean dabiltza eta drogan, heroinan, aurkitzen dute ihesbidea. Topiko eman dezake honek, eta idazleak topiko horren atzean dagoena azaltzen du, gertakariek pertsonaia zehatz batzuengan izan zuten garrantzian zentratuta. Nobelan elkar erlazionatuta dauden pertsonaien bidez sortutako mosaikoa aurkeztuta, Herri horretan belaunaldi oso bat nola galdu zen azaltzen zaigu. Eta gaiak alderdi asko dituenez, ikuspuntuak ere anitzak dira.

Hor ageri dira belaunaldi horretatik bizirik gelditzen diren apurrak, urteak pasatu ondoren bizitza normala, ahal duten neurrian, eraman nahirik, droga aspaldiko kontua bada ere, haren ondorioak (hiesa) betiko baitira. Hor ageri dira bidean hildakoak eta hauen oroitzapena, izan zitekeenaren oihartzun moduan. Eta batez ere hor gelditzen da gurasoen (batez ere amen) sufrimendua, seme-alabak inora gabeko bidaia horretatik askatu nahirik ahaleginean, zer egin behar zen oso argi ez zekitelarik, baina edonola ere, zerbait egin behar zela konbentzituta. Liburuaren atal bakoitzean mosaiko hori osatzen duten teseletako bat ageri zaigu, bere argi-ilunekin eta kontraesanekin. Istorioa denboraren perspektibarekin kontatuta dago, “gaurtik” alegia, eta honek minaren ertzak bigundu eta nostalgia puntu bat ere ematen dio narrazioari, hori bai, sentimentalkeriarik eta harrabotsik gabe.

Etengabeko festa zirudien garai horrek heriotza zuen amaieran, protagonistak bere momentuan ohartu ez arren, eta tragedia hori kontatzen digu Goienetxeak.

Azken kritikak

Mundutik mundua
Edu Zelaieta

Aiora Sampedro

Kabitu ezina
Aintzane Usandizaga

Joannes Jauregi

Paperezko hegazkinak
Lutxo Egia

Amaia Serrano Mariezkurrena

Basa
Miren Amuriza

Iratxe Esparza

Ez da erditzea
Ione Gorostarzu

Alex Uriarte

Analfabetoa
Iñigo Astiz

Igor Estankona

Ur biren artean
Patxi Iturregi

Javier Rojo

Mundutik mundua
Edu Zelaieta

Mikel Asurmendi

Itsas bizimina
Pello Otxoteko

Igor Estankona

Hezurren erretura
Miren Agur Meabe

Peru Iparragirre

Irautera
Castillo Suarez

Javier Rojo

Ia hemen
Juanjo Olasagarre

Mikel Asurmendi

Julien Vinsonen hegaldia
Patxi Zubizarreta

Aiora Sampedro

Kamisoi zuri zetazkoa
Alaine Agirre

Joannes Jauregi

Artxiboa

Maiatza 2019

Apirila 2019

Martxoa 2019

Otsaila 2019

Urtarrila 2019

Abendua 2018

Azaroa 2018

Urria 2018

Iraila 2018

Abuztua 2018

Uztaila 2018

Ekaina 2018

Hedabideak