« Zirkuitu itxia | Testuen autonomia edo independentzia »

Zakur kale / Harkaitz Zubiri / Susa, 2007

Zakur kale M. Egimendi / Aizu!, 2008-04

Donostian eta Pasaian kokatutako hamar ipuin biltzen ditu Harkaitz Zubirik Zakur kale liburuan. Ipuinak independenteak badira ere, badute loturarik euren artean: alde batetik, zakurkeriak eta ustelkeria; bestetik, pertsonaiak. Pertsonaia gehienek bi enpresatan egiten dute lan eta gurutzatu egiten dira ipuin ezberdinetan; batzuetan, euren lan harremanetan murgilduta agertzen zaizkigu, eta besteetan, euren eguneroko bizimoduan. Lotura horri eustea, hala ere, ez da derrigorrezkoa ipuinak ulertzeko, baina bai lagungarria pertsonaiak beren osotasunean ezagutzeko.

Bestalde, ustelkeria kontuak gehiago dira lan mundukoak, baina zakurkeriak bizitza pribatuan ere gertatzen dira. Era berean, eremu pribatuko zakurkeria, utzikeria eta elkartasun eza gizartera nola zabaltzen diren ere argi erakusten dute hainbat ipuinek, “Despedida” edota “Kanpotik datoz, barrutik dator” izenekoek adibidez. Inolako artifizio eta eskandalurik gabe kontatzen ditu Zubirik gertakariok, ikusle eta kontalariarena egitera mugatuta, epai moralistarik gabe. Horren guztiaren erretratua ateratzeko gizartearen maila ertaina aukeratu du idazleak, zabalena, horren barruan ere, ipuinetan bezala, maila ezberdinak egon arren. Geure burua islatuta ikustean, deserosotasun pasagarri bat sortzen dute ipuin batzuek; islatzen ez gaituztenek, aldiz, ederto bizi garela pentsatzera eramaten gaituzte.