kritiken hemeroteka

7.851 kritika

Azken kritikak

« | »

Marearen erraietan / Jose Inazio Basterretxea / Alberdania, 2006

Bizitza badoa? Ana Urkiza / Deia, 2007-03-02

Jose Inazio Basterretxeak bere lehen eleberria, Falo zantarra, 1988an idatzi zuen eta honakoa, Marearen erraietan, bere bigarren eleberria du.

Nobela honen egitura lau kapituluk osatzen dute; hauek beste bospasei azpi-kapitulutan banatuta daude eta hauetako bakoitza beste hainbat zatitan, atal bakoitza, orain Pauloren eta orain Iruneren (pertsonaia nagusiak) hausnarketak eta ibilbideak deskribatzeko erabiltzen dituelarik. Egitura oso eskematikoa eta hermetikoa eraiki du Basterretxeak, sendoa.

Kapituluen eta azpi-kapituluen tituluak, liburuarena bezala, eleberriaren metafora argia dira. Narratzaileak egiten duen bizitza eta heriotzaren gaineko irakurketa eta hauek itsasoarekin duten harremana sumatzerakoan kargutzen da irakurlea, jaiotza, bizitza eta heriotza zein gertu dauden naturarekiko, zein gertu, etengabeko bizitza eta heriotza suposatzen duen itsasoarekiko.

Lehenengo bi kapituluek heriotzari egiten diote erreferentzia, biziaren galerari, eta beheranzko irudia osatzen dute; azkeneko bi kapituluek, ostera, bizi berriari eta bizi zikloari egiten diote dei, eta goranzko zentzua hartzen dute.

Estilo oso landua erakusten digu Basterretxeak, metaforaz, esaeraz eta erreferentzia anitzez betea. Hizkuntzaz eta literatur jokoez gozatzeko aukera paregabea ematen dio idazleak irakurleari: elkarrizketa bizkorrak, erritmo arina, anekdota txikiak ase arte janzteko joera… Alde literarioa, beraz, oso ederra. Gai aldetik ere, hausnarketa sakonak eskaintzen ditu idazleak. Hain askotan tratatutako gaiak izanagatik, ikuspuntu natural bat ematen saiatu dela esan liteke: denbora eta bizitzaz, maitasuna eta amodioaz… Lehenengo bi kapituluetako gaiak, heriotzaren eta gainbeheraren ingurukoak, hala ere, askoz lortuagoak daudela esan liteke. Heriotzaren begietatik bizitza nola ikusten eta sentitzen den deskribatzen asmatu du idazleak, ikuspegi modernoa eta berria eskaintzen baitu. Azken bi kapituluetan, ostera, gehiegizko kointzidentziaz eta ebidentziaz betea, ikuspegi klasista erakusten du idazleak. Lehenengo zatiarekiko ezberdina, arras. Obrak erritmo eta tonu bera izaten jarraitzen du baina gaiaren tratamendua guztiz bestelakoa da. Horrek biziki kolpatzen du aurreko ikuspegi irekira eta berrira ohitutako irakurlea.

Gozatzeko liburua, benetan, Basterretxearena, landua eta biribila; hain gertukoa baina ezezaguna zaigun gaiaren inguruan hausnartzeko estakuru bikaina.

Azken kritikak

Sekula ez liokete euli bati hegalik kenduko
Slavenka Drakulic

Irati Majuelo

Sortaldekoak
Hedoi Etxarte

Asier Urkiza

Dama
Jon Gerediaga

Nagore Fernandez

Bihotz-begietan
Xabier Lizardi

Igor Estankona

Argiantza
Pello Lizarralde

Jon Martin-Etxebeste

Taxiak ez dira inoiz gelditzen
Xabier Montoia

Txema Arinas

Eskuan beti zerbait
Maialen Berasategi Catalan

Irati Majuelo

Empar Pineda Erdozia: gorputzak hala eskatua
Kattalin Miner

Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Zeruko belardiak
John Steinbeck

Hasier Rekondo

Arkanbele kantak
Mikel Taberna

Mikel Asurmendi

Urpean murgildu
Lidia Txukovskaia

Nagore Fernandez

Bertute txikiak
Natalia Ginzburg

Asier Urkiza

Algara mutilatuak
Ane Labaka Mayoz

Maitane Legarreta Etxezarreta

Haragi hosto
Juan Ramon Makuso

Jose Luis Padron

Artxiboa

Urria 2021

Iraila 2021

Abuztua 2021

Uztaila 2021

Ekaina 2021

Maiatza 2021

Apirila 2021

Martxoa 2021

Otsaila 2021

Urtarrila 2021

Abendua 2020

Azaroa 2020

Hedabideak