kritiken hemeroteka

6.995 kritika

Azken kritikak

« | »

Urperatze handia / Karlos Linazasoro / Elkar, 2009

Urperatze handia Ione Gorostarzu / Galtzaundi, 2012-12-30

Nolabait lortu dute bizirik ateratzea, behintzat, eta jenderik gabeko irla batera iritsi dira. Ia denak osorik, bat hanka baten faltan. “-Baina, Jainkoaren izenean, Hamaika! Zer gertatu zaizu? – Marrazo batek… -Zuria edo urdina? – Ez nekike esaten. Hain azkar gertatu zen dena…”. Hamaikak ez du Hamaika izena, baina hala izango da aurrerantzean. Izan ere, irlan bizimodua aurrera atera nahi badute antolatu egin behar, eta antolaketa militarra proposatzen du kapitainak. Utikan izenak, hemendik aurrera bakoitza zenbaki bat izango da.

Surrealista da liburuaren abiapuntua bera, eta tonu horretan jarraitzen du garapenak ere. Gertatu, ezer gutxi gertatzen da Karlos Linazasororen eleberri labur honetan. Jubilatu naufragoek irlan igarotako lehen eguna kontatzen du, euren arteko elkarrizketa bidez. Elkarrizketa da, izan ere, kontaketaren muina. Gure hogeita bi aiton-amonak amairik, eta, sarri zentzurik, gabeko elkarrizketatan murgiltzen dira, jo ta ke erretorika eta erretolikan. Irakurleari maiz aterako zaio irribarrea; nik neuk barre algararen bat ere egin dut jubilatuen jarduna dela eta. Errespetu tratu astunez josiko da hauen mintzaira, sarri, apaiz hizketa goratuan, bestetan, eta maiz jarriko dira filosofo sakonen plantan ere. Elkarrizketek absurdu eta zentzugaberako joera dute, baina idazleak maisuki erabiltzen dituen ironia eta umorearen bidez gure gizartearen erretratu bat egiten du.

Hasierako helburua antolatu eta irlatik bizirik ateratzeko plan bat egitea bada ere, esaldi batek beste batera eramango ditu zaharrak, burutazio batek galdera transzendental bati emango dio bide, edo txantxa batek sabotaje susmoa piztuko die. Nahiz eta denak ontzi berean —uharte berean— joan, kosta egingo zaie indarrak bildu eta eraginkortasunez konponbiderik aurkitzea. Uharte bakarti batera eraman beharreko hiru gauzetatik ere, inork ez du eraman, bakar bat!

Karlos Linazasororen prosa zalea denak gustuko istorio bat aurkituko du orri hauetan, bizia, irakurterraza, umoretsua eta ironikoa. Neuk, behintzat, oso ondo pasa dut agure xahar koadrila honekin kontu-kontari.

Azken kritikak

Biennale
Beatriz Chivite

Igor Estankona

Demokraziaren pribatizazioa
Jule Goikoetxea

Peru Iparragirre

Azala erre
Danele Sarriugarte

Javier Rojo

6012
Karlos Linazasoro

Aiora Sampedro

Filiala
Sergei Dovlatov

Joannes Jauregi

Zaldi mamarroa
Ekaitz Goienetxea

Iratxe Esparza

Bihotz handiegia
Eider Rodriguez

Hasier Rekondo

Pelegrinak
J.E. Urrutia Capeau

Javier Rojo

Zaldi beltzak zeruan
Txomin Peillen

Peru Iparragirre

Tiroa kontzertuaren erdian
Belen Gopegui

Aritz Galarraga

Zaldi mamarroa
Ekaitz Goienetxea

Javier Rojo

Zauri Bolodia
Oier Guillan

Aiora Sampedro

Azala erre
Danele Sarriugarte

Joannes Jauregi

Jainkoen zigorra
Alberto Ladron Arana

Iratxe Esparza

Artxiboa

Apirila 2018

Martxoa 2018

Otsaila 2018

Urtarrila 2018

Abendua 2017

Azaroa 2017

Urria 2017

Iraila 2017

Abuztua 2017

Uztaila 2017

Ekaina 2017

Maiatza 2017

Hedabideak