kritiken hemeroteka

6.866 kritika

Azken kritikak

« | »

Bat, bi, Manchester / Irati Jimenez / Elkar, 2006

Bat, bi, Manchester Goizalde Landabaso / Radio Euskadi, 2006-11-05

Ezinezkoa dena ezinezkoa da, eta gainera ez da posible. Baina… zer gertatzen da ezinezkoa dena gauza daitekeenean? Hain ezinezko ez denean? Sarri, sinisgarritasunean galtzen duela.

Nik Bat, bi, Manchester liburuan hipotesi ezberdinak nituen. Apurka-apurka elur maluten modura jausten joan direnak. Irakurketan aurrera egin ahala jabetzen zara agerizko maiteminarekin batera besteren bat badagoela, egon. Eta pertsonaia guztiak eskuetan, honekin eta harekin bikoteak egiten ibili izan naiz lerro artean. Honek hura maite du. Ez, ba! Zazpi orrialde aurrerago; harek beste hura maite du. Ez, ba! Ez dut asmatu izan amaiera arte. Istorioa bizia da, atsegina, ironikoa ere bai. Poetikotasun itzela du Irati Jimenezek idazterakoan, eta eleberriari handik eta hemendik dario poetikotasuna. Manchesterren kokatu du, Inglaterrako hiri industrial batean, eta norbaitek zalantzarik bazuen, tantaka ematen diren inglesezko berbek eta esamoldeek kokatuko dute.

Pertsonaia batek, nagusienak, kontatzen digu istorioa. Bueno egia esan, Aitorri, beste pertsonaiari kontatzen dio, eta horrek momentu batzuetan kanpotar, voyeur sentiarazi nau; bere intimitatean sartzen ariko bainintz. Besteetan, berriz, eroso baino erosoago, erabat integraturik sentitzen zara, pertsonaiarekin sinbiosi ikaragarria sortuz. Enpatia da.

Ezin da ukatu maite-minaren hondamendia ederto baten isladatu duela egileak. Mikro-segundutan sor litezkeen sentimendu oro eta bat gehiago agertu ditu. Dramatikotasun handia dago kontakizunean, beharbada distantzia apur bat hartuta samurtuko litzatekeena. Baina pertsonaiak hainbeste barneratzen zaitu bere istorioan, bere saminean, distantzia hori hartzea ezinezkoa egiten zaizula. Liburuaren barruak eztabaidatu ditut beste irakurle batekin. Hari sinisgaitza egin zaizkio pertsonaia biren soslaiak. Alegia, ez duela posible ikusten gazte bi, Metropolikoak, euskaldunak, eta gainera euretako bat (gutxienez) euskaldun zaharra izatea. Are gehiago, sinisteko zailena ama euskaldun peto-peto eta aita ingles peto-petoa duen pertsonaia egin zaio. Ez dakit zu horietakoren bat ote zaren. Baldin bazara jakin ezazu ingles bat etorri zela Bilbora; aspaldi, erreka eta itsasoa ikustera, eta bilbotar neskatilak ikusterakoan txundituta, honela esan zuela: emakume amerikar eta aberats oro baino gehiago balio du bilbotar neska polit eta airosa batek. Manchester Bilbo izan zitekeen, edo New York, edo Buenos Aires, Bartzelona, Berlin, Oslo, Nairobi edota Brasilia. Maitasuna, beti da maitasuna.

Azken kritikak

Bidean ikasia
Arantxa Urretabizkaia

Roberto Moso

Jenisjoplin
Uxue Alberdi

Peru Iparragirre

Poz aldrebesa
Juanjo Olasagarre

Iratxe Retolaza

Pekineko kea
Beatriz Chivite Ezkieta

Hasier Rekondo

Iraganik gabe
Felipe Juaristi

Javier Rojo

Bidaiak
Jon Iñaki Lasa

Igor Estankona

Poz aldrebesa
Juanjo Olasagarre

Aiora Sampedro

Bi aldiz erditu zinen nitaz, ama
Alaine Agirre

Estibalitz Ezkerra

Bidaiak
Jon Iñaki Lasa

Javier Rojo

Dramak
Abelino Barriola

Aritz Galarraga

Labur txintan
Juan Kruz Igerabide

Igor Estankona

Haizeari begira
Jon Ariza de Miguel

Javier Rojo

Gerrak ez du emakume aurpegirik
Svetlana Aleksievitx

Javier Rojo

Haizeari begira
Jon Ariza de Miguel

Peru Iparragirre

Artxiboa

Urria 2017

Iraila 2017

Abuztua 2017

Uztaila 2017

Ekaina 2017

Maiatza 2017

Apirila 2017

Martxoa 2017

Otsaila 2017

Urtarrila 2017

Abendua 2016

Azaroa 2016

Hedabideak